4 nguyên nhân gây nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ

Khi về đêm, nhiều người cảm thấy chân tay bị nhức mỏi, buồn bực và dẫn đến mất ngủ. Tình trạng này kéo dài khiến sức khỏe bị suy giảm. Vậy giải pháp điều trị nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ là gì? Hãy theo dõi ngay bài viết dưới đây của Menacal nhé!

Phân biệt các nhóm nguyên nhân chính gây nhức mỏi, bồn chồn, khó ngủ

Cảm giác nhức mỏi buồn bực chân tay không phải là một bệnh, mà là triệu chứng của nhiều vấn đề sức khỏe khác nhau. Để tìm đúng giải pháp, trước hết cần xác định triệu chứng của bạn thuộc nhóm nguyên nhân nào.

Nhóm 1: Do thiếu hụt vi chất dinh dưỡng

Đây là nguyên nhân phổ biến và thường bị bỏ qua. Khi cơ thể thiếu các khoáng chất và vitamin thiết yếu cho hệ thần kinh và cơ bắp, các triệu chứng sẽ xuất hiện, đặc biệt là về đêm.

• Thiếu Canxi: 99% canxi trong cơ thể được phân bố ở xương. Do đó, canxi có được cung cấp đầy đủ thì hệ xương mới được chắc khỏe. Khi thiếu canxi, các cơ bị đau nhức, tê bì và trở nên kém linh hoạt hơn. Chân tay luôn trong trạng thái buồn bực và tê nhức râm ran. Điều này xảy ra cho thấy tình trạng thiếu canxi nghiêm trọng hơn. Canxi trong cơ thể ở mức thấp cũng liên quan đến tình trạng mất ngủ. Có nhiều nghiên cứu cho thấy những người tiêu thụ ít canxi có chất lượng giấc ngủ kém hơn. Hơn nữa, họ cũng thường xuyên trong tình trạng lo lắng, phiền muộn vì vấn đề này ^[1]Poor sleep quality among young adults. Truy cập ngày 19/10/2022.
  https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/32424890/.
• Thiếu Magie: Magie hoạt động như một chất “thư giãn” tự nhiên cho cơ bắp và hệ thần kinh. Thiếu magie làm tăng kích thích thần kinh-cơ, gây co giật cơ nhỏ và cảm giác bồn chồn.
• Thiếu Sắt (dẫn đến thiếu máu): Sắt cần thiết để tạo hemoglobin, giúp vận chuyển oxy đến các cơ bắp. Khi cơ bắp không nhận đủ oxy, chúng sẽ mệt mỏi, đau nhức và sinh ra cảm giác khó chịu, bứt rứt. Đây cũng là một trong những nguyên nhân chính liên quan đến Hội chứng chân không yên.
• Thiếu Vitamin nhóm B (đặc biệt là B1, B6, B12): Các vitamin này có vai trò sống còn trong việc duy trì sức khỏe của các dây thần kinh ngoại biên. Thiếu hụt có thể gây tổn thương thần kinh, dẫn đến cảm giác nóng rát, châm chích, tê bì và đau nhức ở chân tay. Tình trạng thiếu vitamin B thường gặp phổ biến nhất ở: Người cao tuổi; Người ăn chay trường; Người nghiện rượu nặng; Thiếu máu.

Đọc thêm: Nhận biết 6 dấu hiệu thiếu canxi ở bà bầu và cách khắc phục

Nhóm 2: Do các bệnh lý về thần kinh

Các vấn đề từ hệ thần kinh thường gây ra những cảm giác kỳ lạ và khó chịu nhất.

• Hội chứng chân không yên (Restless Legs Syndrome – RLS): Hội chứng chân tay không yên còn được gọi là bệnh Willis-Ekbom. Bệnh này liên quan chủ yếu đến tình trạng rối loạn thần kinh. Bạn sẽ luôn có cảm giác muốn di chuyển chân do xuất hiện các cơn xung động không kiểm soát. Triệu chứng phổ biến là cảm giác nhức nhối, khó chịu ở chân hoặc bàn chân. Khi mắc hội chứng này, cơ thể sẽ luôn trong trạng thái bứt rứt, khó chịu. Giấc ngủ của bạn sẽ bị rối loạn nghiêm trọng. Mọi đối tượng có thể mắc bệnh này nhưng thường gặp nhất là người già ^[2]Restless legs syndrome. Truy cập ngày 19/10/2022.
  https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/restless-legs-syndrome/symptoms-causes/syc-20377168#
• Tổn thương thần kinh ngoại biên: Bệnh tiểu đường, lạm dụng rượu bia, hoặc các bệnh tự miễn có thể làm tổn thương các dây thần kinh ở chân tay, gây ra cảm giác đau, tê, nóng rát hoặc buồn bực khó tả.
• Rối loạn thần kinh thực vật: Hệ thần kinh này kiểm soát các chức năng tự động của cơ thể. Khi bị rối loạn, nó có thể gây ra các triệu chứng không đặc hiệu như bồn chồn, cảm giác khó chịu lan tỏa khắp người, tim đập nhanh và mất ngủ.

Nhóm 3: Do các vấn đề về tuần hoàn và cơ xương khớp

• Suy giãn tĩnh mạch chi dưới: Khi các van tĩnh mạch ở chân bị yếu đi, máu sẽ ứ đọng lại, gây áp lực lên thành mạch. Điều này dẫn đến cảm giác nặng chân, mỏi, phù nề, đau nhức và chuột rút về đêm.
• Bệnh lý cơ xương khớp: Viêm khớp, thoái hóa khớp có thể gây đau nhức, nhưng cảm giác buồn bực, bứt rứt thường liên quan nhiều hơn đến sự chèn ép dây thần kinh do thoái hóa cột sống hoặc thoát vị đĩa đệm.

Nhóm 4: Do căng thẳng, lo âu và lối sống

Đừng xem nhẹ yếu tố tinh thần. Stress và lo âu kéo dài làm cơ thể sản sinh nhiều hormone căng thẳng (cortisol), khiến hệ thần kinh luôn ở trạng thái “cảnh giác”, gây căng cơ, bồn chồn và vật vã khó ngủ. Ngoài ra, việc sử dụng các chất kích thích như cà phê, thuốc lá gần giờ ngủ cũng làm trầm trọng thêm tình trạng này.

Phương pháp điều trị nhức mỏi buồn bực tay chân

Tuy đây chỉ là một triệu chứng thường gặp nhưng ảnh hưởng rất nhiều đến sinh hoạt của mỗi người. Nếu để tình trạng kéo dài, giấc ngủ bị rối loạn nghiêm trọng và càng khó trị dứt điểm hơn. Bạn có thể áp dụng một số cách cách chữa bệnh buồn bực chân tay sau đây:

Liệu pháp thư giãn bằng nhiệt độ

• Ngâm chân nước ấm với gừng và muối: Đây là giải pháp kinh điển nhưng luôn hiệu quả. Nhiệt độ ấm giúp làm giãn mạch máu, tăng lưu thông tuần hoàn. Gừng có tác dụng làm ấm, giảm đau. Muối giúp sát khuẩn nhẹ và thư giãn cơ bắp. Chuẩn bị một chậu nước ấm (khoảng 40°C), đập dập một nhánh gừng và thêm một nắm muối, ngâm chân trong 15-20 phút trước khi ngủ.
• Tắm nước ấm: Tương tự ngâm chân, việc tắm toàn thân bằng nước ấm giúp thư giãn đồng bộ hệ thần kinh và tất cả các nhóm cơ, giảm đáng kể cảm giác bồn chồn.
• Chườm nóng hoặc chườm lạnh: Nếu cảm giác đau nhức là chủ đạo, hãy chườm nóng. Nếu cảm giác là nóng rát, bứt rứt, hãy thử chườm mát (dùng khăn lạnh) ở vùng bắp chân để làm dịu các dây thần kinh.

Các bài tập giãn cơ nhẹ nhàng ngay trên giường

Các bài tập này giúp kéo giãn nhẹ nhàng các cơ đang co cứng và giải tỏa sự thôi thúc phải di chuyển.

• Kéo giãn bắp chân: Ngồi trên giường, duỗi thẳng một chân. Dùng một chiếc khăn vòng qua lòng bàn chân và nhẹ nhàng kéo về phía người cho đến khi cảm thấy bắp chân căng ra. Giữ 30 giây rồi đổi bên.
• Xoay cổ chân: Nằm ngửa, đưa chân lên và thực hiện động tác xoay tròn cổ chân theo chiều kim đồng hồ 10 lần, sau đó xoay ngược lại.
• Bài tập “Đạp xe trên không”: Nằm ngửa, co hai chân và thực hiện động tác đạp xe chậm rãi trong khoảng 1-2 phút.

Massage và bấm huyệt đơn giản

Chỉ cần dùng lòng bàn tay và các ngón tay xoa bóp nhẹ nhàng từ đùi xuống bắp chân và lòng bàn chân. Tập trung vào những vùng cảm thấy căng tức nhất. Điều này giúp tăng lưu thông máu và “đánh lừa” cảm giác khó chịu của hệ thần kinh.

Bổ sung đủ dưỡng chất

Thiếu canxi hay vitamin B là nguyên nhân gây ra tình trạng nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ. Do vậy, bạn hãy tăng cường bổ sung canxi và vitamin nhóm B cho cơ thể. Bạn có thể bổ sung từ thức ăn và các loại viên uống để đáp ứng đủ.

Canxi EU Menacal là một lựa chọn giúp cải thiện tình trạng nhức mỏi tay chân nhanh chóng:

• Canxi tự nhiên từ tảo biển: Canxi được hòa tan và hấp thu tối đa.
• Bổ sung vitamin D3 và K2: Hỗ trợ “vận chuyển” canxi đến đúng hệ xương, tránh tính trạng dư thừa và lắng đọng trong thành ruột.
• Bộ 3 magie, kẽm, selen: Kích hoạt enzym hỗ trợ hấp thu canxi vào cơ thể

Đọc thêm: Canxi Menacal có tốt không? Đánh giá chi tiết từ bác sĩ, người dùng

Điều trị bằng Đông y

Phương pháp điều trị bằng Đông y được khá nhiều người tin tưởng và áp dụng. Theo Đông y, xoa bóp bấm huyệt giúp cơ thể cảm thấy thư giãn. Xoa bóp bấm huyệt kết hợp châm cứu kích thích làm giãn cơ và lưu thông khí huyết. Do đó, các triệu chứng đau nhức buồn bực chân tay sẽ được cải thiện, cơ bắp được thư giãn sẽ giúp bạn dễ ngủ hơn.

Bạn cũng có thể sử dụng các loại thuốc Đông y để trị tình trạng tê bì chân tay như:

• Lá lốt: Có tính ấm vị cay, hỗ trợ lưu thông khí huyết và trừ phong thấp hiệu quả. Bạn cần chuẩn bị khoảng 20 lá lốt tươi để sắc cùng nước uống. Duy trì uống hằng ngày sẽ giúp tình trạng nhức mỏi buồn bực chân tay giảm đáng kể.
• Ngải cứu: Ngải cứu có tính ấm làm giãn nở mạch máu, hỗ trợ quá trình lưu thông khí huyết, giảm nhức mỏi chân tay. Để thực hiện, bạn hãy chuẩn bị lá ngải cứu và ngâm nước nóng trong khoảng 2-3 phút. Sau đó sử dụng xác ngải cứu đắp lên vùng chân tay bị tê.
• Gừng: Trong gừng có chứa Gingerol, Zingiberene làm co giãn mạch máu, kích thích vận chuyển máu đến các chi. Bạn cần giã gừng cùng một chút muối và hòa cùng nước ấm. Ngâm tay hoặc chân vào trong nước gừng ấm mỗi ngày sẽ giúp tình trạng buồn bực tay chân được thuyên giảm.

Điều trị bằng Tây y

Khi đã áp dụng mọi biện pháp mà tình trạng vẫn không cải thiện, bạn cần đến bệnh viện để điều trị. Bác sĩ sẽ căn cứ vào nguyên nhân và mức độ bệnh để chỉ định thuốc phù hợp. Các thuốc thường được chỉ định trong trường hợp này là:

• Thuốc giảm đau, chống viêm.
• Thuốc giãn mạch ngoại vi.
• Thuốc giãn cơ.

Nhức mỏi buồn bực tay chân có nguy hiểm không?

Tình trạng nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ tuy không gây nguy hiểm nhưng lâu dài sẽ dẫn đến nhiều vấn đề về sức khỏe. Cơ thể bạn sẽ bị suy nhược, sức khỏe giảm sút nghiêm trọng. Mất ngủ làm cho mọi hoạt động động của cơ thể và thần kinh trung ương bị gián đoạn. Khả năng nhận thức và hoạt động của cơ thể bị chậm lại. Chúng ảnh hưởng khá nhiều đến sinh hoạt, tinh thần và trạng thái cảm xúc của bạn ^[3]The Effects of sleep deprivation on your body. Truy cập ngày 19/10/2022.
https://www.healthline.com/health/sleep-deprivation/effects-on-body.

Hơn nữa, khi tê nhức tay chân, việc cầm nắm và đi đứng của bạn sẽ trở nên khó khăn hơn. Các hoạt động hằng ngày của bạn bị trì trệ và khó kiểm soát hơn. Do đó, bạn hãy cố gắng cải thiện và điều trị tình trạng nhức mỏi chân tay sớm nhất. Tránh cho tình trạng bệnh bị dai dẳng và trở nên khó điều trị.

Khi nào cần đi khám và nên khám chuyên khoa nào?

Các biện pháp tại nhà có thể giúp giảm triệu chứng nhức mỏi tạm thời. Tuy nhiên, bạn cần đi khám bác sĩ nếu tình trạng này:

• Kéo dài hơn một vài tuần và không có dấu hiệu thuyên giảm.
• Mức độ ngày càng nặng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến giấc ngủ và sinh hoạt ban ngày.
• Kèm theo các dấu hiệu “báo động đỏ” như:
  • Yếu hoặc teo một bên chân/tay.
  • Mất cảm giác hoàn toàn ở một vùng nào đó.
  • Sưng, nóng, đỏ ở chân.
  • Sụt cân không rõ nguyên nhân, sốt kéo dài.
  • Chân có màu tím tái, lạnh hơn so với bên còn lại.

Khám đúng chuyên khoa để chẩn đoán chính xác

Việc lựa chọn chuyên khoa phụ thuộc vào nhóm triệu chứng mà bạn nghi ngờ nhất:

• Khoa Nội tổng quát: Đây là điểm khởi đầu tốt nhất. Bác sĩ sẽ khám lâm sàng, hỏi bệnh sử và có thể cho làm các xét nghiệm máu cơ bản (kiểm tra đường huyết, công thức máu, nồng độ sắt, canxi, vitamin B12…) để loại trừ các nguyên nhân do thiếu chất hoặc bệnh lý toàn thân.
• Khoa Thần kinh: Nếu bạn nghi ngờ mình mắc Hội chứng chân không yên hoặc các triệu chứng thiên về cảm giác châm chích, nóng rát, kiến bò, tê bì.
• Khoa Cơ xương khớp: Nếu triệu chứng đau nhức đi kèm với các vấn đề về khớp (viêm, sưng) hoặc nghi ngờ chèn ép dây thần kinh do các vấn đề cột sống.
• Khoa Tim mạch (chuyên khoa Tĩnh mạch học): Nếu chân bạn có dấu hiệu sưng phù, nặng mỏi, có các tĩnh mạch nổi rõ, nghi ngờ suy giãn tĩnh mạch.
• Khoa Nội tiết: Nếu bạn có các bệnh nền như tiểu đường, bệnh lý tuyến giáp.

Chủ động đi khám không chỉ giúp bạn tìm ra nguyên nhân gốc rễ để điều trị dứt điểm mà còn giải tỏa được nỗi lo lắng, hoang mang, giúp tinh thần thoải mái và dễ đi vào giấc ngủ hơn. Đừng để tình trạng nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ cản trở cuộc sống của bạn.

Mong rằng những thông tin trên sẽ giúp bạn đọc thoát khỏi cảm giác nhức mỏi buồn bực chân tay vật vã khó ngủ. Nếu bạn còn câu hỏi nào và cần được tư vấn thêm, hãy liên hệ ngay với chuyên gia của Menacal qua tổng đài 1900 636 985 (nhánh số 2).